HISWA-RECRON biedt Kamerleden petitie aan tegen btw-verhoging op logies
Waar is de impactanalyse?
HISWA-RECRON heeft de petitie 'Houd vakantie vieren in Nederland betaalbaar' aangeboden aan Jeanet Nijhof-Leeuw, voorzitter van de Vaste Kamercommissie van Financiën. De brancheorganisatie maakt zich ernstig zorgen over de btw-verhoging voor de verblijfsrecreatie. De petitie is ruim 21.000 keer getekend.
Kern van het bezwaar van HISWA-RECRON is dat er geen goede analyse is gemaakt van de gevolgen van de btw-verhoging, de opbrengsten schromelijk worden overschat, de uitvoering complex is en de regeling juridisch onhoudbaar is. Bij de overhandiging waren meerdere Kamerleden aanwezig die Geert Dijks en Jeffrey Belt van HISWA-RECRON in gesprek gingen.
Geert Dijks, directeur van HISWA-RECRON benadrukte bij de overhandiging van de petitie het belang van recreatie: "Vakantie is super belangrijk, zeker in een land met een hoge arbeidsproductiviteit. Daar hoort ook herstel bij. Recreatie is jezelf herscheppen en weer gezond maken. Nu al kan 20% van de Nederlanders niet op vakantie. Een deel vanwege beperkingen, maar een deel ook vanwege te weinig budget om op vakantie te gaan. Dat getal mag niet hoger worden.” De vijfduizend vakantieparken zijn volgens Dijks nu nog redelijk betaalbaar maar met de voorgenomen btw-verhoging wordt Nederland op Denemarken na het duurste land van Europa. Dat is nog gerekend buiten de vrees dat veel gemeenten met het financiële ravijnjaar in het vooruitzicht de toeristenbelasting fors gaan verhogen. "Daar zou een cap op moeten want het is onhoudbaar”, stelde Dijks.
Sector is heel prijsgevoelig
Volgens HISWA-RECRON is de sector ook heel prijsgevoelig. Dijks: "Uit onafhankelijk onderzoek van Ipsos I&O blijkt dat voor 59% van de mensen die een vakantie boekt, prijs van doorslaggevend belang is. Dat zou kunnen leiden tot een daling van tussen 7 en 16 miljoen overnachtingen op Nederlandse vakantieparken.” Het rapport van Dialogic waar het ministerie zich op baseert voor wat betreft de prijselasticiteit is in de optiek van Dijks niet geschikt om de effecten van een prijsverhoging voor vakantieparken te berekenen. "De onderzoekers hadden te weinig budget om de prijselasticiteit voor alle categorieën te bepalen en hebben toen besloten de prijselasticiteit van vakantieparken gelijk te stellen aan die van hotels. Een totaal andere sector met een andere doelgroep.”
Dijks maakt zich ook zorgen over de negatieve uitstraling op het landelijk gebied als de btw-verhoging wordt doorgevoerd: "Want deze vakantiegangers besteden ook geld in fietsverhuur, in dagrecreatie, in cultuur, de horeca, in funshoppen en in de supermarkt. Dat kan in een regio zomaar een daling in werkgelegenheid en leefbaarheid betekenen. Onze conclusie is dat deze draconische maatregel netto-netto niks of in ieder geval veel te weinig oplevert.” Ook voor de transitie naar meer duurzame vakanties is dit geen goed nieuws omdat binnenlandse vakanties een relatief lage voetafdruk hebben. HISWA-RECRON vindt dat er voor de maatregel wordt ingevoerd een gedegen impactanalyse moet worden uitgevoerd en riep de aanwezige Kamerleden daartoe op.
Opbrengsten schromelijk overschat.
In haar position paper voor het behoud van het lage btw-tarief voor vakantiehuisjes stelt HISWA-RECRON dat de opbrengsten schromelijk worden overschat. Tijdens de formatie heeft het Ministerie van Financiën een analyse aangeleverd waaruit bleek dat de btw-verhoging op hotels 910 miljoen euro zouden genereren en alle overige logies 302 miljoen. Uit onderzoek van ABN AMRO bleek echter dat de opbrengsten vanuit de hotellerie aanzienlijk lager zullen liggen. Vervolgens presenteerde het ministerie een aangepaste berekening, waarin de maatregel vanuit hotels slechts 364 miljoen euro zullen opbrengen, maar overige logies ineens goed moeten zijn voor 746 miljoen euro. HISWA-RECON verwacht dat de opbrengsten nog lager uitkomen dan de eerste schatting van 302 miljoen euro omdat de omzetdaling veel te conservatief wordt ingeschat.
Juridisch niet houdbaar
Ander bezwaar betreft de uitvoering en de juridische houdbaarheid van de maatregel omdat ‘het aanbieden van gelegenheid tot kamperen’ is vrijgesteld van de verhoging. Dit betekent bijvoorbeeld dat wanneer een gast zelf een tent meeneemt, het lage tarief van toepassing is maar als er een tent wordt gehuurd het hoge btw-tarief geldt. Dat schendt het zogenaamde fiscale neutraliteitsbeginsel wat voorschrijft dat vergelijkbare goederen en diensten op dezelfde manier moeten worden belast. Uit Europese jurisprudentie blijkt dat dit moet worden beoordeeld vanuit het perspectief van de gemiddelde consument. HISWA-RECRON stelt dat daarmee dit onderscheid juridisch niet houdbaar is.
Geschrokken en verontruste kamerleden
Kamerlid Pieter Grinwis van de ChristenUnie reageerde geschrokken op de bevindingen van HISWA-RECRON: "Ik schrik ervan dat het rapport dat door de coalitie en het ministerie van Financiën is gebruikt gewoon van geen kant klopt. Dat punt, wat jullie heel helder hebben gemaakt, ga ik met nadruk inbrengen bij het debat aanstaande maandag.” Of de ChristenUnie tegen het plan gaat stemmen wil Grinwis nog niet beloven: "Het zal heel ingewikkeld zijn om deze lastenverzwaring van meer dan een miljard van tafel te krijgen. Maar ik vind echt dat de coalitie en het kabinet zich rekenschap moeten geven dat ze op ondeugdelijke gronden tot deze maatregel besluiten.” De oproep van HISWA-RECRON voor een gedegen impactanalyse gaat hij in ieder geval ondersteunen.
Joost Sneller, namens D66 in Commissie Financiën, ziet vanuit het ministerie een zeer matig onderbouwd verhaal. " Dat hier op een achternamiddag over is besloten met een hele wiebelige onderbouwing vind ik wel heel verontrustend. We gaan proberen te achterhalen wat nou de per saldo de netto-effecten van de btw-verhoging zijn.” Hij was ook erg teleurgesteld dat er maar één woordvoerder van de coalitie aanwezig was bij de overhandiging van de petitie. "Ze willen gewoon niet luisteren naar de ondernemers. Terwijl ze zeggen op te komen voor ondernemers en open te staan voor hun signalen. Ja, dat vind ik eigenlijk geen pas geven.”
Wie van de coalitiepartijen wel acte de préséance gaf was Henk Vermeer van BBB. Hij erkent dat het geen populair voorstel is: "We hebben geprobeerd de koopkracht van burgers te vergroten en de lasten van ondernemers in algemene zin te verlagen. En daarvoor hebben we geld nodig. Een van die maatregelen is de btw-verhoging.” Vermeer denkt niet dat de maatregel op drijfzand is gebouwd: "Er zijn al voor het Dialogic-rapport onderzoeken geweest naar het lage btw-tarief. Daaruit bleek dat die niet doeltreffend en effectief waren. Alleen de sector betwist dat en ik snap dat vanuit hun perspectief.” Voor een impactanalyse is hij niet te porren: "Ik denk dat dat in het hele tijdspad richting Belastingplan niet te doen is. Er zullen nu wel besluiten genomen gaan worden die in lijn liggen met wat het kabinet nu voorstelt.” Het enige dat BBB de sector kan bieden is een evaluatie van de maatregelen na invoering en enige compensatie: "Als we ondernemerslasten kunnen verlichten, waar via wetgeving wat aan te doen is en de staat geen geld kost, dan willen we daar extra aandacht voor hebben. Ook zijn we als Tweede Kamer weer aan zet -als blijkt dat de effecten zo negatief zijn zoals nu voorspeld wordt- om te kijken hoe en of we dat kunnen repareren.”
Boodschap goed overgekomen
Dijks vond het in een reactie jammer dat niet van alle partijen Kamerleden aanwezig waren bij de overhandiging van de petitie maar was toch positief gestemd: "De boodschap is volgens mij heel goed overgekomen. De enorme effecten van dit onwenselijke plan zit nu goed tussen de oren bij deze Kamerleden. Het is onze taak deze boodschap ook over te brengen naar collega Kamerleden en de Eerste Kamer. Want daar is uiteindelijk nog de mogelijkheid om het plan op te schorten of stop te zetten. Maar dat is wel een hele uitdaging.”
