Geplaatst op: 10-09-2019
Auteur: Marcel Baltus

WARNING – VAKANTIESCHAAMTE!

WARNING – VAKANTIESCHAAMTE!
Afbeelding van Peggy und Marco Lachmann-Anke via Pixabay

De Wereld Draait Door gaat weer van start. De files zwellen aan. De scholen zijn weer begonnen. De meteorologische zomer is beëindigd. Dan weet je dat het jaarlijkse ritueel van massale volksverhuizingen wederom achter de rug ligt: de vakanties zijn voorbij.


Ik heb ook weer genoten van dit machtige fenomeen. En tijdens een middagje schaamteloos genieten op een nature resort in Namibië even zitten mijmeren over vakantieschaamte. Dat de Taalunie zijn wenkbrauwen zal fronsen bij dit samengestelde nieuwe woord is denkbaar. Maar ‘vliegschaamte’ begint inmiddels ook al een ingeburgerd woord te worden. Zo snel kan het gaan.Van vliegschaamte heb ik zelf overigens absoluut geen last. Lees in een eerdere blog hoe ik daar over denk. Tijdens de vlucht naar het Afrikaanse land onbekommerd genoten en ik ben ervan overtuigd dat die 100.000 andere passagiers die die dag van Schiphol vertrokken geen seconde hebben stilgestaan bij de negatieve impact van hun vlucht op het milieu. Evenals de bemanning van de vliegmaatschappij waar wij mee vlogen.


Massatoerisme

Laat onverlet dat reizen en op vakantie gaan de laatste jaren onder een veel kritischer vergrootglas is komen te liggen dan in de beginjaren van de Grand Tour, toen op vakantie gaan aan een enkeling was voorbehouden. Maar nu vakantie gemeengoed en een zeer populair exportproduct is geworden, is er een kentering gaande. Zoals we beseffen dat er een einde dient te komen aan gaswinning in Groningen, zoals we bewust worden dat de benzinemotor zijn langste tijd heeft gehad, zo worden er langzaam maar zeker wereldwijd steeds meer kanttekeningen bij en over (massa)toerisme en de nadelige effecten ervan geplaatst. Afgeladen luchthavens, overvolle steden, bomvolle stranden, platgetreden paden, klimaatopwarming, vervuiling, watertekorten, misstanden, wangedrag en meer onheil.


Media-aandacht

Komt toerist zijn het komende decennium steeds meer in het verdomhoekje te staan? Komt er een tijd dat je je bijna gaat generen dat je vakantieganger bent? Dat toeristenstromen gereguleerd gaan worden? Dat zou zo maar eens kunnen.

Het ‘recht’ om ieder jaar te ontsnappen aan die sleur begint volgens sommigen nu al een onrechtmatig verlangen te worden. Niet eerder besteedden de media de twee afgelopen komkommermaanden juli en augustus exponentieel veel aandacht aan klimaatverandering en de keerzijden van (massa)toerisme.


Warning!

Had u 20 jaar geleden gedacht dat roken op NS perrons verboden zou gaan worden? Wij 50-plussers herinneren ons allemaal nog de feestjes bij onze ouders waar de woonkamer steevast in een mist van rook was gehuld. Het anti-rokenbeleid deed zijn intrede en zal voortschrijden. Na een rookverbod in openbare gebouwen, in vliegtuigen, cafés en restaurants en NS perrons straks ook op je eigen balkon of terras? De vrijheid als individu om te roken wordt steeds verder ingeperkt. Misschien dat in de toekomst de vrijheid om te mogen reizen ook aan banden wordt gelegd. Wie weet krijgen de afschrikwekkende foto’s en waarschuwingsteksten op sigarettenpakjes later navolging in de reisindustrie op boarding passen en op papieren of online vakantieboekingsbevestigingen: WARNING! uw retourvlucht naar New York stoot 1,57 ton CO2 uit!


Vakantieschaamte

Van vakantieschaamte heb ik gelukkig ook geen last. Integendeel, ik wens graag nog de halve wereld te ontdekken. Maar ik besef me wel dat een verdubbeling van mondiale toeristenstromen in de toekomst een meedogenloze aanslag op moeder aarde gaat worden. Het verleden heeft overduidelijk bewezen dat bewustwording alleen vaak niet voldoende is om een ommezwaai te realiseren. Stel je even een wereld voor zonder stoplichten, dat wordt complete chaos op de weg. Rood is stoppen, groen is doorrijden. Best fijn deze regulering en door iedereen geaccepteerd. De drang van de reisindustrie om geld te verdienen versus een leefbare planeet gaan gaandeweg steeds meer op gespannen voet met elkaar staan. Het staat dus als een paal boven water dat op (de lange) termijn beperkingen en restricties aan onze reisdrang opgelegd gaan worden. Van bovenaf, onderaf, linksom of rechtsom. Misschien is Bhutan met zijn 250 dollar per dag betaalverplichting al een soort voorloper. In de wetenschap dat we deze aarde slechts te leen hebben niet iets om je voor hoeven te schamen.

Trefwoorden: reizen, vakanties, vliegen, duurzaam toerisme

||| Nieuws |||

28/01/26
Caroline Bremner versterkt het team van Travel Foundation
Travel Foundation stelt Caroline Bremner aan als Data Insights Specialist. Ze brengt bijna 30 jaar ervaring in reisonderzoek en strategische toekomstverkenning in toerisme met zich mee.
28/01/26
Exclusief voor leden
Arriva verandert managementstructuur
Per 1 februari 2026 vindt er een wijziging plaats in de directie van Arriva Nederland. Anne Hettinga zal per 1 februari na ruim 25 jaar, waarvan bijna 20 jaar als CEO, zijn functie bij Arriva Nederland neerleggen. Hij verlaat Arriva echter niet, hij blijft lid van de Executive Board van Arriva Group. Het Nederlandse management gaat over naar de Arriva Group.
28/01/26
De smaak van gastvrijheid: hoe culinaire ervaringen het toerisme veranderen
Vroeger was een vakantie geslaagd als je de belangrijkste bezienswaardigheden had gezien. Tegenwoordig zoeken reizigers en recreanten naar iets meer: een complete beleving. En wat is een meer fundamenteel onderdeel van een beleving dan eten? De culinaire ervaring is geëvolueerd van een noodzakelijkheid tot een van de belangrijkste pijlers van modern toerisme. Voor professionals in de sector is het niet langer een vraag óf je aandacht besteedt aan eten, maar hóé je het inzet om onvergetelijke herinneringen te creëren.
27/01/26
Sven Versteeg nachtburgemeester van Nederland
Tijdens het Horecava-nieuwjaarsfeest ‘MOOI! 2026’, is Sven Versteeg uitgeroepen tot Nachtburgemeester van Nederland 2026.
27/01/26
Martijn Smeenge is BUas Docent van het Jaar 2025-2026
Martijn Smeenge van de Academie voor Toerisme is uitgeroepen tot BUas Docent van het Jaar 2025-2026. Voor het derde achtereenvolgende jaar won Smeenge ook de titel Toerisme Docent van het Jaar, met het hoogste aantal studentenstemmen.
27/01/26
Hof van Saksen haalt weer meerdere awards binnen
Op dinsdag 27 januari zijn de winnaars van de Parkvakanties Awards 2026 bekendgemaakt. De bezoekers van vakantieplatform Parkvakanties stemden de afgelopen weken ruim 8.000 keer op hun favoriete vakantieparken. De meeste prijzen gingen naar Landal parken en resort Hof van Saksen.
26/01/26
Caravana biedt meer entertainment
Over twee dagen opent Caravana 2026 haar deuren in het WTC Expo Leeuwarden. Naast het uitgebreide kampeeraanbod in (bus)campers, caravans, vouwwagens, voor- en daktenten en een breed scala aan accessoires, biedt de grootste kampeerbeurs van Noord-Nederland een vol programma met presentaties, activiteiten en bekende gasten voor jong en oud.
26/01/26
Prinses Margriet opent vernieuwd muZIEeum
Prinses Margriet opent donderdagmiddag 5 februari 2026 het vernieuwde muZIEum in Nijmegen. Tijdens de heropening wordt ook de nieuwe fototentoonstelling Unseen geopend.