Geplaatst op: 24-10-2018
Auteur: Irene van Helden & Sofie Sergant
DSiN

Handvatten voor een toegankelijk congres

Het organiseren van een welkome plek

Handvatten voor een toegankelijk congres

Het zo goed mogelijk doen is altijd het uitgangspunt als je een event of congres wilt organiseren. Met een waslijst aan to do’s gaat een organisator van start: van locatie vastleggen en programmeren tot sponsoring regelen. Kortom genoeg activiteiten om mee aan de slag te gaan. Wat vaak pas in een later stadium aan bod komt is de toegankelijkheid waarborgen voor alle deelnemers. Maar wat te doen als blijkt dat de schrijftolken zijn volgeboekt, er geen rechtstreekse vlucht meer gereserveerd kan worden voor een Amerikaanse hoofdspreker in rolstoel?


Dit artikel is eerder verschenen in Uncover waar docenten en onderzoekers van de Breda University of Applied Sciences in twintig verschillende bijdragen de festivalisering van de samenleving beschouwen. De diversiteit in de eventssector wordt steeds vanuit een ander perspectief aangevlogen zoals events & meaningful experiences, events & placemaking, events & wetgeving, events & change en events & international network. Uncover is voor slechts € 10 (ex. BTW en verzendkosten) te bestellen via de webshop van NRIT Media.


In 2017 organiseerde Stichting Disability Studies in Nederland voor de 3e keer het Internationale Disability Studies Congres ‘The Art of Belonging’ in Amsterdam. Een driedaags wetenschappelijk congres met een grote verbinding met de praktijk. Dat er een grote diversiteit aan (inter)nationale bezoekers zou komen (wetenschappelijk en niet-wetenschappelijk, met of zonder beperking) was bekend. En lerende uit de ervaringen van voorafgaande congressen, werd vanaf dag één de vraag gesteld "Wat hebben bezoekers op het congres nodig om optimaal van dezelfde faciliteiten en programmering gebruik te kunnen maken?”


Stichting Disability Studies in Nederland (DSiN) werkt aan onderwijs, kennisdeling en onderzoek. Het organiseren van toegankelijke congressen is een belangrijke opdracht voor DSIN omdat dit de drie pijlers doorkruist en verbindt. Naar aanleiding van het 3e internationale congres ‘The Art of Belonging’ in 2017 publiceert DSiN op basis van eigen ervaringen en ontvangen evaluaties tips en ideeën om een congres zo inclusief en welkom mogelijk te maken.

Inclusief programma
Cruciaal bij dit congres was de aanwezigheid van een inclusief programma, niet als ‘randprogramma’ maar in de kern van het congres waar het zichtbaar, tastbaar en bruikbaar is voor iedereen. Sofie Sergeant, medeorganisator & DSiN onderwijscoördinator bedacht een programma bestaande uit culturele activiteiten zoals een expositie, film, stand-up comedy, muziekoptredens, een tekenlaboratorium en interactieve workshops. Voor iedereen die daar behoefte aan had was er een support-bar die zorgde voor daadkrachtige en toch geruisloze ondersteuning. De support-bar was een plek waar mensen met vragen konden komen, konden uitrusten of elkaar konden ontmoeten.


Vanuit de support-bar werden fluistertolken, gebarentolken, schrijftolken ingezet en ook ‘vliegende keeps’ die de weg wezen op het congres of mensen begeleiden van en naar het station. In het congresboek was er aandacht voor zowel beeld als taal om het voor iedereen zo begrijpelijk mogelijk te maken en werd er gebruikt gemaakt van iconen ter verduidelijking van thema’s.


Tips voor een toegankelijk congres*

Sofie Sergeant schreef voor de DSiN website een online handleiding met tips en ideeën om een congres zo inclusief en welkom mogelijk te maken. De aanbevelingen zijn ingedeeld in tien thema’s (onder andere sfeer, team, ode aan diversiteit en het VN Verdrag voor mensen met een beperking). De thema's zijn tot stand gekomen op basis van literatuur, eigen ervaringen en ontvangen evaluaties, tips en ideeën van bezoekers.


Enkele handvatten voor het organiseren van een toegankelijk congres zijn:

  • Organiseer het congres op een plek waar de fysieke toegankelijkheid al gewaarborgd is want dit is het fundament waar je alles op bouwt (zoals ruime liften, toegankelijk toilet, drempelloze & traploze zalen, rustruimtes)
  • Zorg dat je samenwerkt met mensen met een beperking in elke fase van het proces van de congresorganisatie (voorbereiding, coördinatie, op het podium, in het publiek, bij de evaluatie)
  • Moedig sprekers aan om heldere taal te hanteren en andere vormen van presentaties aan te bieden zoals filmmateriaal, workshops, kunst
  • Denk samen na over hoe de ervaringskennis van mensen met een beperking het publiek kan bereiken
  • Ga uit van diversiteit in het publiek: we hebben allemaal andere leerstijlen (we leren via luisteren en kijken, maar ook door te bewegen, door te ervaren, door te doen, door te proeven, door te ruiken, door te beleven, door samen te werken, …)
  • Denk aan de veiligheid van alle aanwezigen op je event
  • Organiseer een support-bar in nauwe samenwerking met mensen met een beperking.


Bronnen:

https://disabilitystudies.nl/toegankelijk-congres


Auteurs:

Irene van Helden is werkzaam als project- en communicatiecoördinator bij DSiN en organisator van DS congressen & DS bij de Lunch Lezingen.
Sofie Sergeant is onderwijscoördinator bij DSiN en werkt aan haar promotie over participatieve & creatieve onderzoeksmethodieken. Zij geeft trainingen & lezingen over inclusief onderzoek.

Trefwoorden: congressen, evenementen, inclusiviteit

CELTH



||| Nieuws |||

30/12/25
VrijetijdsTrends 2026: Balans, Kamperen en Hyperpersonalisatie domineren het jaar
Het jaar 2026 zal voor de vrije tijd draaien om balanstijd, camping comeback, slow travel en hyperpersonalisatie. Bestedingen aan leisure en toerisme stijgen licht met 1-2%. Wat ziet Goof Lukken in deze trends nog meer?
23/12/25
Horeca in 2026: Gematigde groei, bij stijgende prijzen
De vooruitzichten voor de Nederlandse horeca in 2026 zijn voorzichtig positief. Consumenten geven naar verwachting iets meer uit dankzij een verbeterde koopkracht, maar uitbundige groei blijft uit. ING Research voorspelt een volumegroei van circa 1% voor de sector bij een gemiddelde prijsstijging van 4%. Het lage consumentenvertrouwen en zorgen over hoge prijzen temperen de bestedingen.
22/12/25
Tien reistrends voor 2026
De wereld van toerisme verandert razendsnel. Reizigers zoeken niet alleen bestemmingen, maar ook vrijheid, comfort, betekenis, rust en authenticiteit. NBTC presenteert in de Trendpublicatie 2026 tien trends die de komende jaren richting geven aan de Nederlandse toeristische sector. Ontdek de 10 trends.
22/12/25
Mauritshuis introduceert €4-ticket en verbreekt bezoekersrecord
Het Mauritshuis in Den Haag sluit 2025 af met een historisch hoog aantal bezoekers én kondigt een opvallende nieuwe maatregel aan. Vanaf 1 januari 2026 kunnen bezoekers het museum dagelijks na 16.00 uur binnen voor slechts €4. Met deze stap wil het Mauritshuis kunst toegankelijker maken voor iedereen.
19/12/25
Van plan een roadtrip te maken? Denk ook aan deze praktische zaken
Een roadtrip voelt altijd als een klein avontuur dat je zelf vormgeeft. De vrijheid om te stoppen waar je maar wilt geeft een gevoel dat geen andere reis kan evenaren. Toch begint die ontspannen vibe al bij de voorbereiding. Een kaart vol leuke plekken, een globale route, een playlist die mee kan tot aan de horizon.
18/12/25
Toerisme en recreatie spelen structurele rol in de leefbaarheid
In december heeft Destinatie Nederland een zienswijze ingediend op de Ontwerp Nota Ruimte. Toerisme en recreatie spelen een structurele rol en daar is ruimte voor nodig.
18/12/25
Musea trokken 32 miljoen bezoeken in 2024
Nederlandse musea trokken in 2024 bijna 32 miljoen bezoeken, evenveel als een jaar eerder. Dat zijn er 2 miljoen minder dan in pré-coronajaar 2019. Ook buitenlandse toeristen gaan iets minder (-2%) naar een museum.
18/12/25
Alumni get-together opleidingen tourism management op vakdag
Het is inmiddels een mooie traditie geworden om de vakdag van de Vakantiebeurs te starten met een le...

||| Agenda |||

07/01/26 t/m 08-01-26
07/01/26 t/m 08-01-26: Travel Trade Days 2026
De Travel Trade Days zijn kennis- en netwerkdagen voor de professionele reisbranche in de Benelux. G...
08/01/26 t/m 11-01-26
08/01/26 t/m 11-01-26: Vakantiebeurs 2026 - De wereld aan je voeten
De wereld ligt aan je voeten op Vakantiebeurs. Proef nieuwe smaken, ontmoet reizigers met bijzondere...
27/01/26 t/m 30-01-26
27/01/26 t/m 30-01-26: ENTER2026 eTourism Conference
De Breda University of Applied Sciences organiseert in januari 2026 de ENTER2026 eTourism Conference...
12/02/26
12/02/26 t/m 12-02-26: Dagrecreatie Live
Op 12 februari 2026 vindt het gloednieuwe event Dagrecreatie Live plaats in Evenementenhal Gorinchem...
02/04/26
02/04/26 t/m 02-04-26: Trendcongres Toerisme 2026
Het Trendcongres Toerisme 2026 is op donderdag 2 april 2026 bij Saxion Hogeschool in Deventer. De ed...