Geplaatst op: 24-10-2018
Auteur: Irene van Helden & Sofie Sergant
DSiN

Handvatten voor een toegankelijk congres

Het organiseren van een welkome plek

Handvatten voor een toegankelijk congres

Het zo goed mogelijk doen is altijd het uitgangspunt als je een event of congres wilt organiseren. Met een waslijst aan to do’s gaat een organisator van start: van locatie vastleggen en programmeren tot sponsoring regelen. Kortom genoeg activiteiten om mee aan de slag te gaan. Wat vaak pas in een later stadium aan bod komt is de toegankelijkheid waarborgen voor alle deelnemers. Maar wat te doen als blijkt dat de schrijftolken zijn volgeboekt, er geen rechtstreekse vlucht meer gereserveerd kan worden voor een Amerikaanse hoofdspreker in rolstoel?


Dit artikel is eerder verschenen in Uncover waar docenten en onderzoekers van de Breda University of Applied Sciences in twintig verschillende bijdragen de festivalisering van de samenleving beschouwen. De diversiteit in de eventssector wordt steeds vanuit een ander perspectief aangevlogen zoals events & meaningful experiences, events & placemaking, events & wetgeving, events & change en events & international network. Uncover is voor slechts € 10 (ex. BTW en verzendkosten) te bestellen via de webshop van NRIT Media.


In 2017 organiseerde Stichting Disability Studies in Nederland voor de 3e keer het Internationale Disability Studies Congres ‘The Art of Belonging’ in Amsterdam. Een driedaags wetenschappelijk congres met een grote verbinding met de praktijk. Dat er een grote diversiteit aan (inter)nationale bezoekers zou komen (wetenschappelijk en niet-wetenschappelijk, met of zonder beperking) was bekend. En lerende uit de ervaringen van voorafgaande congressen, werd vanaf dag één de vraag gesteld "Wat hebben bezoekers op het congres nodig om optimaal van dezelfde faciliteiten en programmering gebruik te kunnen maken?”


Stichting Disability Studies in Nederland (DSiN) werkt aan onderwijs, kennisdeling en onderzoek. Het organiseren van toegankelijke congressen is een belangrijke opdracht voor DSIN omdat dit de drie pijlers doorkruist en verbindt. Naar aanleiding van het 3e internationale congres ‘The Art of Belonging’ in 2017 publiceert DSiN op basis van eigen ervaringen en ontvangen evaluaties tips en ideeën om een congres zo inclusief en welkom mogelijk te maken.

Inclusief programma
Cruciaal bij dit congres was de aanwezigheid van een inclusief programma, niet als ‘randprogramma’ maar in de kern van het congres waar het zichtbaar, tastbaar en bruikbaar is voor iedereen. Sofie Sergeant, medeorganisator & DSiN onderwijscoördinator bedacht een programma bestaande uit culturele activiteiten zoals een expositie, film, stand-up comedy, muziekoptredens, een tekenlaboratorium en interactieve workshops. Voor iedereen die daar behoefte aan had was er een support-bar die zorgde voor daadkrachtige en toch geruisloze ondersteuning. De support-bar was een plek waar mensen met vragen konden komen, konden uitrusten of elkaar konden ontmoeten.


Vanuit de support-bar werden fluistertolken, gebarentolken, schrijftolken ingezet en ook ‘vliegende keeps’ die de weg wezen op het congres of mensen begeleiden van en naar het station. In het congresboek was er aandacht voor zowel beeld als taal om het voor iedereen zo begrijpelijk mogelijk te maken en werd er gebruikt gemaakt van iconen ter verduidelijking van thema’s.


Tips voor een toegankelijk congres*

Sofie Sergeant schreef voor de DSiN website een online handleiding met tips en ideeën om een congres zo inclusief en welkom mogelijk te maken. De aanbevelingen zijn ingedeeld in tien thema’s (onder andere sfeer, team, ode aan diversiteit en het VN Verdrag voor mensen met een beperking). De thema's zijn tot stand gekomen op basis van literatuur, eigen ervaringen en ontvangen evaluaties, tips en ideeën van bezoekers.


Enkele handvatten voor het organiseren van een toegankelijk congres zijn:

  • Organiseer het congres op een plek waar de fysieke toegankelijkheid al gewaarborgd is want dit is het fundament waar je alles op bouwt (zoals ruime liften, toegankelijk toilet, drempelloze & traploze zalen, rustruimtes)
  • Zorg dat je samenwerkt met mensen met een beperking in elke fase van het proces van de congresorganisatie (voorbereiding, coördinatie, op het podium, in het publiek, bij de evaluatie)
  • Moedig sprekers aan om heldere taal te hanteren en andere vormen van presentaties aan te bieden zoals filmmateriaal, workshops, kunst
  • Denk samen na over hoe de ervaringskennis van mensen met een beperking het publiek kan bereiken
  • Ga uit van diversiteit in het publiek: we hebben allemaal andere leerstijlen (we leren via luisteren en kijken, maar ook door te bewegen, door te ervaren, door te doen, door te proeven, door te ruiken, door te beleven, door samen te werken, …)
  • Denk aan de veiligheid van alle aanwezigen op je event
  • Organiseer een support-bar in nauwe samenwerking met mensen met een beperking.


Bronnen:

https://disabilitystudies.nl/toegankelijk-congres


Auteurs:

Irene van Helden is werkzaam als project- en communicatiecoördinator bij DSiN en organisator van DS congressen & DS bij de Lunch Lezingen.
Sofie Sergeant is onderwijscoördinator bij DSiN en werkt aan haar promotie over participatieve & creatieve onderzoeksmethodieken. Zij geeft trainingen & lezingen over inclusief onderzoek.

Trefwoorden: congressen, evenementen, inclusiviteit

CELTH



||| Nieuws |||

09/02/26
Toiletten bij Amelisweerd maken recreatie breder toegankelijk
Vrijdag 6 februari hebben MDL Fonds, de provincie Utrecht en de gemeenten Utrecht en Bunnik samen twee natuurtoiletten geopend in recreatiegebied Amelisweerd. Met deze twee toiletten wordt een belangrijke stap gezet om dit natuurgebied voor een bredere groep mensen toegankelijk te maken.
09/02/26
Ondertiteling drie attracties en verhalen in Efteling
De gratis Efteling-app biedt bij drie attracties en alle sprookjes een gesproken vertelling en je kunt het verhaal laten ondertitelen.
09/02/26
Exclusief voor leden
Grootste LED-theater van Europa staat in Delft
Met de première van Willem van Oranje - De Musical is een uniek theater opgezet. L2L Ledscreens realiseerde voor deze productie de grootste LED-theateropstelling van Europa.
09/02/26
Tech die gastvrijheid voelbaar maakt in leisure, toerisme en hospitality
Je kent het moment: je staat met een koffer in je hand, de lobby ruikt naar versgemalen koffie en je wilt eigenlijk maar één ding, soepel aankomen. Dan blijkt de QR-code in de mail niet te laden, de wifi hapert en bij de receptie ontstaat een rij die nét te langzaam beweegt. Niemand bedoelt het verkeerd, maar de beleving krijgt een deuk voordat die goed en wel begonnen is. In leisure, toerisme en hospitality is dat het pijnlijke aan digitale frictie: het voelt meteen persoonlijk.
06/02/26
Op zoek naar oplossingen voor ruimte in toerisme?
Hoe creëer je die ruimte, fysiek, mentaal én maatschappelijk? Tijdens het Trendcongres Toerisme 2026 ontdek je concrete oplossingen, nieuwe perspectieven en inspirerende voorbeelden die je direct kunt toepassen in jouw werk. Extra voordeel: het gunstige Early Bird-tarief staat open.
06/02/26
Exclusief voor leden
PureCamp nieuw Nederlands merk in vouwwagens
Met de introductie van PureCamp #ONE betreedt een nieuw Nederlands merk de markt van vouwwagens. Opvallend in een markt die niet makkelijk is. De opzettijd, altijd een belangrijk argument voor kampeerders, levert dat voordeel op dat tot een marktaandeel kan leiden.
06/02/26
Exclusief voor leden
Nieuw theater in Bijlmer
Gemeente Amsterdam laat een nieuw Bijlmer Parktheater bouwen op het Anton de Komplein en het huidige theater wordt behouden.
06/02/26
Consument geeft meer uit aan horeca en recreatie
In december 2025 hebben huishoudens 0,8 procent meer goederen en diensten aangeschaft dan in december 2024, meldt het CBS. Ze kochten zowel meer goederen als meer diensten, zoals horeca, vervoer en cultuur.

||| Agenda |||

10/02/26
10/02/26 t/m 10-02-26: Kennistafel 5: De kracht van het landschapsontwerp als meerwaarde voor het vakantiepark
Datum: 10 februari 2026Locatie:  Molecaten Park Landgoed Ginkelduin Scherpenzeelseweg 53  ...
12/02/26
12/02/26 t/m 12-02-26: Dagrecreatie Live: het nieuwe ontmoetingspunt voor ondernemers in de dagrecreatie
Na twee edities van Recreatie Next Level is het op 12 februari in Evenementenhal Gorinchem tijd voor...
13/02/26 t/m 15-02-26
13/02/26 t/m 15-02-26: Fiets en Wandelbeurs
De Fiets en Wandelbeurs 2026. Drie dagen vol inspiratie, routes, outdoormateriaal, lezingen en vakan...
09/03/26
09/03/26 t/m 09-03-26: Nationaal Congres Evenementen 9 maart 2026
11? NCE is in Zandvoort op 9 maart 2026. De gemeente heeft zich, in samenwerking Zandvoort Marketing...
10/03/26
10/03/26 t/m 10-03-26: Opendeurdag Experience Factory Antwerpen; Europa’s grootste Indoor FEC Attractie
Primeur Langste E-Kart circuit van Europa en TimeMissionDatum: dinsdag 10 maart 2026Locatie: Michiga...