Den Haag wil meer concurrentie op het spoor voor internationale verbindingen

NS blijft ook na 2024 de belangrijkste vervoerder op het hoofdrailnet. De prestaties van NS zijn goed, meldt heet ministerie; ook in vergelijking met andere Europese spoorbedrijven. Onderzoek wijst bovendien uit dat aanbesteden van het huidige hoofdrailnet zeer complex en risicovol is, wat uiteindelijk nadelig kan uitpakken voor zowel de reiziger als de belastingbetaler. Staatssecretaris Van Veldhoven kiest er daarom voor de nieuwe concessie onderhands aan NS te gunnen. "Dit biedt stabiliteit en het geeft de beste mogelijkheid om het personenvervoer per spoor verder te verbeteren. Voorwaarde is wel dat NS blijft inspelen op de verwachte reizigersaantallen en nieuwe ontwikkelingen. Ook moeten de – al goede – prestaties verder omhoog, zodat treinen nog vaker op tijd rijden en reizigers altijd goed geïnformeerd zijn.” 

De binnenlandse treindienst over de hogesnelheidslijn (IC-direct op de HSL-Zuid) is sterk verweven met de rest van de dienstregeling en blijft onderdeel van de hoofdrailnetconcessie. Dat is gunstig voor de reiziger.

Zeker voor de kortere afstanden vormt de internationale trein een duurzaam en comfortabel alternatief voor de auto of het vliegtuig. Belangrijk speerpunt van de marktordening spoor zijn daarom snellere treinverbindingen, met kortere reistijd, naar onder meer Berlijn, het Ruhrgebied (Düsseldorf, Duisburg, Essen) en Londen. 

Staatssecretaris Van Veldhoven ziet daarnaast ook mogelijkheden om ruimte te geven aan treinvervoerders om per 2025 nieuwe internationale verbindingen te exploiteren. Bedrijven kunnen dan gebruikmaken van de vrije ruimte op het spoor en rijden zonder concessie. De komende periode wordt nader onderzocht welke internationale verbindingen zo tot stand kunnen komen.

Gezien het toenemende maatschappelijke belang van het station komt staatssecretaris Van Veldhoven binnenkort met een Stationsagenda. Daarin worden met NS, ProRail en andere betrokken partijen prestatie-afspraken gemaakt over reizigerswaardering, toegankelijkheid en sociale veiligheid. Stations groeien steeds meer uit tot knooppunten (hubs) waar stedelijke ontwikkeling, trein-, stads- en streekvervoer en deelmodaliteiten samenkomen. Reizigers moeten op alle stations adequate reisinformatie aangeboden krijgen van vervoeraanbieders, of dat nu OV-vervoerders zijn of deelvervoerders. En op kleine stations met een belangrijke waarde voor de omgeving krijgen vervoerders, maatschappelijke organisaties en vrijwilligers meer mogelijkheden om activiteiten te ontplooien, zodat deze stations ook een sociale functie krijgen.