ING: 2022 nog zwaar jaar voor de horeca
Het volume in Nederlandse horeca groeit in 2022 tussen de 25% en 30%. Dat lijkt goed nieuws daarmee is de sector nog lang niet op het niveau dat voor corona werd behaald. Dat verwachten de experts van ING die aandringen op perspectief voor de sector.
De aanhoudende dreiging van beperkende maatregelen hangt ook in 2022 nog als een zwaard van Damocles boven de sector, wat zorgt voor onzekerheid. De grootste uitdaging is het gebrek aan een helder perspectief. De sector heeft behoefte aan een duidelijke koers met betrekking tot het bestrijden van Covid-19, zodat horecabedrijven weten waar ze in de toekomst aan toe zijn.
Hoe heeft de horeca min 2021 gepresteerd?
Van alle sectoren werden de reisbranche, de luchtvaart en de horeca het zwaarst geraakt door de verschillende lockdowns en beperkende maatregelen als gevolg van covid-19. Eind tweede kwartaal 2021 was de horeca nog altijd ver verwijderd van het pre-corona niveau eind 2019. De vooruitzichten voor de horeca waren in het derde kwartaal echter een stuk rooskleuriger dan de maanden daarvoor. Zo lag de horecaomzet in het derde kwartaal weer op het pre-coronaniveau van 2019. Vooral restaurants en fastservice deden goede zaken. Echter, met de nieuwe beperkingen die in november 2021 werden doorgevoerd, valt de volumegroei voor het hele jaar naar verwachting iets lager uit. Voor 2021 gaat ING uit van een volumegroei rond de 13%. Daarmee blijft de sector nog altijd circa 25% onder het niveau van eind 2019 steken.
En de deelbranches?
Vooral bij hotels duurt het herstel lang doordat de terugkeer van zakenreizigers en gasten van buiten Europa ook in een deel van 2022 nog altijd op zich laat wachten. Bedrijven met veel afhaal- en bezorgomzet, zoals cafetaria’s en fastservice restaurants, hebben relatief minder last van de lockdowns dan andere horecazaken. Naar verwachting zijn de omzetten van deze bedrijven eind 2021, begin 2022 dan ook weer terug op het pre-coronaniveau. Dit geldt niet voor restaurants, cafés en hotels. it ING transactiedata blijkt dat na de invoering van de verplichte coronapas eind september de pinomzet in restaurants en cafés in oktober 2021 met 20% is gedaald. Overigens is de pinomzet bij restaurants en cafés zeer veerkrachtig zodra er versoepelingen worden doorgevoerd. Tijdens de lockdowns daalde de pinomzet, maar deze veerde evensnel weer terug richting ‘normaal’ zodra de beperkingen (deels) werden opgeheven.
Uitdaging 1: Krappe arbeidsmarkt
Mede door de coronapandemie staat de sector voor een aantal uitdagingen. Zo heeft ruim één op de drie horecabedrijven moeite met het vinden van personeel. Het tekort komt onder meer doordat personeel dat eerder werd ontslagen aan de slag is gegaan in andere sectoren, zoals op priklocaties bij de GGD, supermarkten en distributiecentra. Omdat de lonen daar gemiddeld genomen hoger liggen keren zij veelal niet terug naar de horeca. Ook de aanhoudende kans op invoering van nieuwe beperkende maatregelen maakt de sector er voor arbeidskrachten niet aantrekkelijker op omdat de mogelijkheid reëel is dat ze opnieuw zonder werk komen te zitten. De krapte op de arbeidsmarkt zorgt voor hogere personeelskosten. Het gemiddelde uurtarief van zzp-ers in de horeca lag in oktober 2021 18% hoger ten opzichte van het pre-coronaniveau in december 2019.
Uitdaging 2: Hoge prijzen voor energie
Daarnaast heeft de horeca veel last van oplopende energieprijzen. Net als de agrarische sector en de industrie is de horeca één van de sectoren met een relatief hoog gasverbruik. Op het gebied van energiebesparende maatregelen, zoals isolatie, is dan ook nog een wereld te winnen. Een probleem hierbij is dat veel horecapanden worden gehuurd, waardoor het niet aan de horecaondernemer, maar aan de vastgoedeigenaar is om te verduurzamen. Ook zitten veel horecazaken in historische binnensteden, wat veelal lastige panden zijn om te verduurzamen.
Uitdaging 3: Schulden terugbetalen
Verder moeten bedrijven vanaf oktober 2022 beginnen met het terugbetalen van de belastingschuld. Deze is voor de horecabedrijven inmiddels opgelopen naar 1,3 miljard euro. Ondanks dat bedrijven vijf jaar de tijd krijgen om de belastingschuld af te lossen, zal dat voor een deel van de horecabedrijven tot financiële problemen leiden, met bedrijfsbeëindiging of faillissement tot gevolg. Op dit moment ligt het aantal faillissementen nog op een heel laag niveau.
Uitdaging 4: Gewijzigd consumentengedrag
Ook is het de vraag of het door de maatregelen gedwongen consumentengedrag rond thuis werken, meer luxe thuis eten en afhalen na het afschalen van de maatregelen weer terugveert.
Winstgevendheid onder druk en prijsstijgingen
Dat alles betekent dat de winstgevendheid van horecabedrijven onder druk staat. Gezien de kwetsbare financiële situatie van veel horecazaken zullen deze kosten direct aan de klant worden doorberekend. Naar verwachting stijgen de prijzen in de horeca in 2022 derhalve met 2,5% tot 3%. In 2021 zijn de prijzen in de horeca met 2,8% toegenomen, wat hoger is dan in voorgaande jaren.
