Waarom moeten de wieken draaien?
De actie van Utrechts Landschap om al haar molens weer
draaiende te krijgen loopt goed. Meerdere fondsen schoten te hulp en inwoners
van de provincie Utrecht doneerden. Maar daarmee zijn de vijftien
molens die stil staan vanwege problemen met de wieken er nog niet.
Utrechts Landschap roept andere fondsen op om ook een
financiële bijdrage te leveren. Als de molens niet meer kunnen draaien,
raken deze oer-Hollandse bakens in verval en gaan ze verloren. Dat wil Utrechts
Landschap niet laten gebeuren.
Dankbaar is Utrechts Landschap de fondsen die afgelopen weken al te hulp
schoten zoals TBI Fundatie, Stichting Beyers Kameren, Dinamofonds,
Ondernemersfonds Wijk bij Duurstede, Stichting Rhijnestein, Prins Bernhard
Cultuurfonds, Rabobank Rijn en Heuvelrug, Hendrik Muller Fonds, St Voormalig
Gast- en Weeshuis Rhenen, Stichting Mens en zijn Natuur, Pieter Houbolt Fonds,
Waterschap Amstel Gooi en Vecht, K.F. Heinfonds en Stichting Vrederijk.
Het doelbedrag van de actie is 200.000 euro maar op dit moment is slechts
47.000 euro geworven. Utrechts Landschap moet nog veel fondsen en mensen
activeren om het doelbedrag te halen. Provincie Utrecht heeft een mooie belofte
gedaan.
Het is een enorme klus: vijftien molens hebben een nieuw
wiekenkruis nodig. Een urgente maar ook zeer kostbare uitdaging. De totale
kosten bedragen bijna twee miljoen euro. De provincie Utrecht betaalt de helft van
de kosten voor de restauratie. De andere helft moet komen uit fondsen en
crowdfunding. Samen met de molenaars doet Utrechts Landschap er alles aan om
het benodigde geld bij elkaar te brengen. Elk bedrag is welkom via www.utrechtslandschap.nl/molens.
Stilstaande molens
De molens die wachten op restauratie zijn de Broekzijdse
Molen (Abcoude), Oostzijdse Molen (Abcoude), Kortrijkse Molen (Breukelen), Oog
in ’t Zeil (Cothen), ’t Wissel (Elst), Geesina (Groenekan), Loenderveense Molen
(Loenen aan de Vecht), De Hoop (Loenen aan de Vecht), De Valk (Montfoort),
Garstenmolen (Nigtevecht), Westbroekse Molen (Oud-Zuilen), Binnenmolen
(Rhenen), Spengense Molen (Spengen), Nieuwe Molen (Veenendaal) en Veenmolen
(Wilnis).
Bij deze molens zijn problemen geconstateerd met de lasnaden
van de roeden. Molens hebben twee roeden, die samen de basis vormen voor het
wiekenkruis. Die roeden bestaan uit aan elkaar gelaste delen. Tijdens het
draaien en malen komen er grote krachten te staan op het wiekenkruis. Het is
daarom van essentieel belang dat de constructie van de wieken veilig is.
In verval
In een video op vertellen molenaar
Gijs Hasselbach en directeur-bestuurder Saskia van Dockum waarom het zo
belangrijk is dat de molens weer kunnen draaien. Een stilstaande molen raakt in
verval. Een molen moet regelmatig draaien en gesmeerd worden om in goede
conditie te blijven. Als dat langere tijd niet gebeurt, kunnen onderdelen
uitdrogen en kunnen staven en kammen minder goed in elkaar grijpen. Bovendien
is het risico van knaagkevers bij stilstaande molens groter.
Gaat kennis verloren?
Ook voor molenaars heeft stilstand gevolgen. Ze zien hun
passie tot stilstand komen en er kan kennis verloren gaan als molenaars weggaan
en er geen opvolger is, vreest Utrechts Landschap. Bovendien komt er minder
publiek naar de molens, want een stilstaande molen is veel minder interessant
om te bekijken.
