Data in de Regio. Overijssel: Regionale data allianties
Toeristisch beleid wordt in Nederland voornamelijk steden en regio’s gemaakt. Uiteindelijk moeten de initiatieven van de Landelijke Data Alliantie leiden in data waarmee op dat niveau goede beleidsbeslissingen kunnen worden genomen. Hoe kijken ze in de regio naar datagedreven werken, de regionalisering van landelijke data, de activiteiten van de LDA en hun eigen rol in het verzamelen en ontsluiten van data? We vliegen over Nederland, van Zeeland, via Overijssel en Drenthe naar Friesland. Fasten your seat belts! In dit artikel Overijssel over regionale data allianties.
MarketingOost heeft als DMO een relatief grote onderzoeksafdeling en Wendy Weijdema die aan de afdeling Strategie, Onderzoek en Innovatie leiding mag geven is daar maar wat trots op. "Dat is echt het goud van een DMO. Met behulp van actuele en accurate data kun je zoveel beter je stakeholders ondersteunen dan wanneer je alleen op onderbuikgevoel moet vertrouwen.”
Bij MarketingOost zitten data in de hele organisatie en in alle processen, steeds op een ander niveau en met andere data maar wel continu. "Landelijk gebruiken we de data van CBS, NBTC en uit de Landelijke Data Alliantie”, vertelt Wendy. "Dat geeft ons landelijke inzichten. Maar we zien een toenemende behoefte aan meer actuele data en die kunnen we dan regionaal invullen.” Op dat lokale en regionale niveau zijn ze nieuwe methodieken aan het verkennen. "Zo testen we in het Vechtdal en Steenwijkerland of we het nachtregister kunnen gebruiken. Lukt het om dat met ondernemers te doen? Dan hebben we zoveel meer inzichten die we dan kunnen toetsen aan het beeld dat het CBS maakt. We hebben ook een pilot gedaan met Travel with Zoey waar we toeristen met informatie naar minder drukke plekken konden sturen.” In de Hanzesteden hebben ze een pilot gedaan met de toeristenbelasting om te kijken of dat extra inzichten geeft. Zij werken ook met regionale data allianties. Wendy: "Dan kijken we naar een gebied als één geheel met vragen als welke factoren zijn belangrijk, waar liggen knelpunten als het gaat om toeristen en recreanten en hoe kunnen we die gezamenlijk oplossen?”
Leren van elkaar
In het Vechtdal zijn ze aan de slag gegaan met het dashboard bewuste bestemming. "We hebben op Vechtdalniveau gekeken waar de knelpunten zitten en of die door de vrijetijdseconomie worden veroorzaakt.” Maar Wendy is ook realistisch. "We kunnen niet over heel Overijssel één datastructuur leggen. Daarom zijn we op lokaal niveau allerlei dingen aan het uitproberen. Behapbaar en haalbaar.” Ze doen ook niet alles en kijken graag naar pilots in andere regio’s: "Zo is Toerisme VAN bezig met de Resonodata en daar leren wij ook weer van. En kunnen we later ook instappen.”
Ook de ‘ouderwetse’ telsensoren zijn in Overijssel weer helemaal terug. "Veel telsensoren zijn in het verleden verwijderd omdat gemeenten geen dataspecialisten hadden om de data te analyseren.” De sensoren zelf zijn volgens Wendy de kosten niet. "Per gemeente is de analyse best wel een kostenpost. Maar als wij het voor het geheel doen, ben je veel efficiënter bezig.” Ze ziet de telsensoren wel vaker terugkomen. "We hebben net een onderzoek naar routenetwerken afgrond waar we ook die telsensoren hebben ingezet. Dan merk je dat het een enorme bron van informatie is.”
Communicatie naar ondernemers
Het communiceren van data naar eindgebruikers is voor Wendy een voorwaarde voor een DMO. Richting ondernemers is de basis het Kennisplatform Oost. "Daar verzamelen we alle inzichten.” De data stoppen ze in de gloednieuwe datahub. "We hebben die hub als LDA-project mogen draaien. We hebben onze learnings weer gedeeld met de branche die ook van onze hub gebruik kan maken voor het delen van de eigen data.” Toch blijft data voor veel ondernemers lastig. "Wat we dan doen is die inzichten vertalen naar kennissessies, workshops, e-learnings. Echt tools om te vertellen wat jij met die data kunt en wat het zegt.”
Mooie tool in de datahub is de kansenkaart die ook weer inzichten biedt. "Wij zagen in de kansenkaart bijvoorbeeld dat er rond de IJssellinie alles aanwezig is van fietsroutes, parkeerplaatsen en horeca maar geen verblijfsaccommodaties. Dan kunnen we met een gemeente kijken of er nog ontwikkelruimte is en een verblijfsondernemer koppelen aan een dagrecreatieve ondernemer zodat daar mooi aanbod ontstaat. Dan komt ons stakeholdermanagement in actie die echt de ondernemers begeleiden. Dat is een hele mooie cirkel waar je via data nieuw aanbod creëert.”
Cross-overs naar andere domeinen
Wat ook mooi is dat ze ook cross-overs kunnen maken met andere domeinen. "De cultuur heeft een subsidieregeling ‘Het verhaal van Overijssel’ Daarin zijn het afgelopen jaar heel veel projecten gerealiseerd. Die projecten zijn ook weer een kaartlaag zodat ondernemers kunnen zien welke culturele activiteiten er zijn. Zodat zij ook daar weer kunnen aansluiten.”
Scherper gesprek over data nodig
Wendy is erg blij met de Landelijke Data Alliantie. "We kunnen elkaar daar heel goed in aanvullen. Het gesprek dat je met elkaar voert over de data die je nodig hebt wordt wel steeds scherper en dat hebben we als vrijetijdseconomie echt nodig. Data zijn duur maar je kunt er ook enorm veel mee winnen. Dan zijn we gewoon net te klein en versnipperd. Daar kan een Landelijke Data Alliantie heel goed helpen. ” Wendy ziet dat de sector een inhaalslag moet maken waar de LDA zeker haar rol in kan spelen. "Aan de andere kant is het ook een structuur van heel veel overleg en heel veel partijen. Dan is het moeilijk om meters te maken. Daar speelt het beperkte mandaat een rol en het feit dat we voor elke financiering weer terug moeten naar de provincies. Het zijn ook minimale budgetten. Er mag qua snelheid wel een tandje bij.”
Als vrijetijdseconomie hebben we volgens Wendy nog zoveel bewustzijn over data te verkrijgen. "Noem de 5 rijkste mensen ter wereld?”, vraagt ze prikkelend. "Wat hebben ze gemeen? Ze zijn rijk geworden met data. We kunnen heel veel geld blijven pompen in promotie en dat moeten we vooral blijven doen. Maar door slimmer data te gebruiken kunnen we ook daar slagen maken, maar dan moet er ook in geïnvesteerd worden. Binnen de LDA kun je heel goed kijken wie wat oppakt. "Want we zijn geen Amazon”, stelt Wendy. "En dat worden we ook niet. Maar dan moet je een andere creatieve manier bedenken om wel die slagkracht te krijgen.”
