Analyse voor toerisme: Lichte groei luchtvaart (0,9%) duidt op een shift
In het derde kwartaal van 2026 reisden 22,4 miljoen passagiers van en naar een van de vijf nationale luchthavens. Dat is 0,9 procent meer dan in hetzelfde kwartaal van 2025 (bron: CBS). Dat laat een shift zien in de groei van de luchtvaart en dat beïnvloedt toerisme in Europa en ook in Nederland.
Inhoud van dit artikel
In het derde kwartaal worden in de regel de meeste luchtvaartpassagiers vervoerd. In dit kwartaal vallen de zomervakanties van de scholen en de bouwvak. Met 7,7 miljoen vervoerde passagiers was augustus tot nu toe de drukste maand van dit jaar. De drukste dag in het derde kwartaal was maandag 10 augustus; toen passeerden meer dan 261,2 duizend reizigers de terminals van een van de nationale luchthavens.
Hoewel er meer passagiers werden vervoerd, waren er minder vluchten in het handelsverkeer. Dat duidt op het optimaliseren door de luchtvaart van de bezetting per vliegtuig. Van alle 144,5 duizend vluchten van en naar Nederland, werden er 125,9 duizend (87,1 procent) afgehandeld via Schiphol. Dat is 1,8 procent minder dan in het derde kwartaal van 2025.
Ook waren er minder vluchten van en naar Eindhoven Airport (- 0,9 procent). Eindhoven Airport was goed voor 7,9 procent van alle vluchten.
Via Schiphol reisden ook de meeste passagiers: 19,4 miljoen (86,7 procent van het totaal). Via Eindhoven Airport reisden 2,1 miljoen passagiers (9,3 procent). Deze percentages zijn de laatste kwartalen redelijk stabiel. De resterende 903,5 duizend passagiers reisden via de drie andere nationale luchthavens.
Spanje geliefde bestemming
Spanje was met 3,2 miljoen passagiers de populairste Europese bestemming. Vijf Spaanse vliegvelden staan in de top tien van Europese bestemmingen. El Prat in Barcelona (515,8 duizend passagiers) en Costa del Sol Airport in Malaga (458,2 duizend passagiers) waren de populairste Spaanse bestemmingen.
Naast Spanje reisden veel passagiers binnen Europa van of naar het Verenigd Koninkrijk (2,2 miljoen), waarvan 388 duizend passagiers via London Heathrow.
Van de 5,6 miljoen passagiers die via Nederland van of naar een bestemming buiten Europa reisden, vloog bijna een derde van of naar de Verenigde Staten (1,7 miljoen passagiers). De laatste jaren is dat nagenoeg gelijk in het derde kwartaal.
Van de andere bestemmingen buiten Europa vloog 7,9 procent naar Canada (441 duizend passagiers) en 5,8 procent naar Marokko (327 duizend passagiers).
Bestemmingen verschillen per luchthaven
De populairste bestemmingen zijn niet bij alle vijf nationale vliegvelden hetzelfde. Bij drie van de vijf vliegvelden reisden de meeste luchtvaartpassagiers van en naar een Spaanse luchthaven. Van en naar Groningen Airport Eelde was dat een Griekse luchthaven. Vanaf Maastricht Aachen Airport reisden de meeste passagiers van en naar Polen, Bosnië-Herzegovina en Montenegro. Sinds april 2026 zijn dit nieuwe bestemmingen op Maastricht Aachen Airport. Dit komt door de komst van een nieuwe vliegmaatschappij.
Analyse voor toerisme van de luchtvaartshift
De Nederlandse luchtvaart groeit nog steeds, maar duidelijk minder hard dan in de jaren direct na de coronapandemie. In het derde kwartaal van 2026 was de groei van het aantal passagiers nog maar 0,9 procent ten opzichte van een jaar eerder.
Deze ontwikkeling wijst op een nieuwe fase voor de toeristische sector. Waar de focus de afgelopen jaren lag op herstel en groei van reizigersaantallen, verschuift de aandacht steeds meer naar rendement, capaciteit en kwaliteit. Luchtvaartmaatschappijen zetten hun beschikbare slots efficiënter in met hogere bezettingsgraden.
Voor toeristische bestemmingen betekent dit dat volumegroei steeds minder vanzelfsprekend wordt. De vraag naar internationale reizen is onverminderd groot. Driekwart van alle passagiers reist binnen Europa, waarbij Spanje met ruim 3 miljoen reizigers veruit de populairste bestemming blijft. Ook het aantal toeristen dat naar Nederland komt met het vliegtuig is gegroeid. Dit laat zien dat Nederland weer iets meer afhankelijk wordt van inkomend toerisme.